Po sześciu miesiącach pełnego funkcjonowania czeskiej Inspekcji Transportu Drogowego (INSID) opublikowano szczegółowy bilans działań kontrolnych. Dane obejmujące okres od lipca do grudnia 2025 r. pokazują skalę naruszeń w transporcie drogowym oraz obszary, na których inspekcja zamierza koncentrować się w kolejnych miesiącach. Kontrole prowadzone były na terenie całych Czechy, głównie wobec ciężarówek i autobusów realizujących przewozy krajowe i międzynarodowe.

W ciągu pół roku inspektorzy przeprowadzili 10 142 kontrole drogowe, z czego 2 184 zakończyły się stwierdzeniem naruszeń, co oznacza wykrywalność na poziomie 21,53%. Struktura kontroli była niemal równa: 50,74% dotyczyło przewoźników czeskich, a 49,26% zagranicznych. W przypadku firm z Czech naruszenia wykryto w 22,39% kontroli, natomiast u przewoźników zagranicznych w 20,66%. Najczęściej kontrolowanymi i jednocześnie najczęściej karanymi zagranicznymi przewoźnikami byli operatorzy z Polski, Litwy, Słowenii, Słowacji i Rumunii, przy czym najwyższy odsetek naruszeń odnotowano wśród firm z Rumunii, Niemiec, Polski i Słowacji.

INSID podkreśla, że kluczowym elementem jej działań jest egzekwowalność przepisów, a nie wyłącznie statystyka kontroli. W analizowanym okresie inspektorzy:
◾ nałożyli 1 556 mandatów na łączną kwotę 3,04 mln CZK,
◾ pobrali 839 kaucji o wartości 23,49 mln CZK,
◾ łączna suma sankcji wyniosła 26,53 mln CZK,
◾ 1 279 spraw przekazano do dalszego postępowania administracyjnego.

W 497 przypadkach kierowcom zakazano dalszej jazdy do momentu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. W jednym z postępowań, dotyczącym polskiego przewoźnika, proces doprowadzenia pojazdu do zgodności z przepisami trwał 38 dni, co potwierdza konsekwentne podejście do kontroli. Najczęściej ujawniane naruszenia dotyczyły przepisów socjalnych, czyli czasów jazdy, przerw i odpoczynków kierowców, a także przeciążenia pojazdów oraz złego stanu technicznego. Inspektorzy wskazują również na przypadki świadomego obchodzenia przepisów, m.in. poprzez manipulacje tachografami oraz nielegalne ingerencje w systemy emisji spalin.

Szczególnie niepokojące dane dotyczą kontroli masy pojazdów. Do ważenia wytypowano 557 ciężarówek, z czego 348 (62,48%) przekroczyło dopuszczalne limity wagowe w skrajnych przypadkach nawet o kilkadziesiąt procent. INSID zapowiada, że kontrole przeciążeń pozostaną jednym z głównych priorytetów, a ich lokalizacja i terminy będą wybierane na podstawie wewnętrznych analiz ruchu.

Drugim poważnym problemem są naruszenia weekendowego i świątecznego zakazu jazdy. W tym zakresie przeprowadzono 274 kontrole, a nieprawidłowości stwierdzono w 132 przypadkach, czyli niemal w co drugim kontrolowanym pojeździe. Zdaniem inspektorów nie są to incydenty jednostkowe, lecz zjawisko systemowe, potęgowane przez niskie kary (1 500–2 000 CZK) oraz nadużywanie wyjątków przyznawanych przez władze regionalne lub Ministerstwo Transportu. INSID wskazuje na przypadki, w których deklarowano przewozy kluczowe dla przemysłu, a faktycznie transportowano zwykłe towary konsumpcyjne.

Wnioski z półrocznego bilansu zostały przekazane czeskiemu resortowi transportu. INSID zapowiada aktywny udział w pracach nad zmianą zasad przyznawania wyjątków, zaostrzeniem przepisów oraz dalszym wzmacnianiem ich egzekwowania.

INSID w liczbach (lipiec–grudzień 2025)
◾ 10 142 kontrole drogowe, w tym 2 184 z naruszeniami (21,53%)
◾ 1 556 nałożonych mandatów – łączna kwota 3,04 mln CZK
◾ 839 pobranych kaucji – łączna kwota 23,49 mln CZK
🚩 Łączna wartość sankcji: 26,53 mln CZK
🚩 Struktura kontroli według pochodzenia przewoźników:
◾ przewoźnicy czescy: 50,74% kontroli: 5 146 kontroli / 1 152 naruszenia (22,39%)
◾ przewoźnicy zagraniczni: 49,26% kontroli: 4 996 kontroli / 1 032 naruszenia (20,66%)
🚩Najczęściej kontrolowani: Polacy, Litwini, Słoweńcy, Słowacy i Rumuni
🚩Przewoźnicy z najwyższym odsetkiem naruszeń: Rumunia, Niemcy, Polska, Słowacja.

Źródło: INSID